เริ่มเดิมที่ตำบลนาชุมเห็ด ขึ้นกับอำเภอกันตัง จังหวัดตรัง และต่อในปี ๒๔๙๙ ได้แยกตัวมาเป็นอำเภอย่านตาขาว โดยมีนายอำเภอคือ นายชื่น ทองศิริ เป็นคนแรก ในก่อนหน้านั้น ตำบลนาชุมเห็ด จากผู้เฒ่าเล่าต่อกันมาว่า ตำบลนาชุมเห็ดเดิมนั้นมีชุมชนอยู่ ๔ แห่ง แต่ละแห่งนั้นส่วนมากจะเป็นเครือญาติโดยได้มาจากถิ่นอื่น มาหักร้างถางป่าเพื่อทำไร่ทำสวน ทำมาหากินไปวัน ๆ โดยผู้ที่เข้ามาแรก ๆ นั้น จะมาอยู่บริเวณบ้านหนองชุมแสง (หมู่ที่ ๓ ปัจจุบัน) โดยมาจากอำเภอเมืองตรัง ชุมชนที่มีนามสกุลเก่าคือ โออินทร์ โพชสาลี มาจากตำบลโคกสะบ้า สุทธิคณะ มาจากตำบลทับเที่ยง
> บ้านหนองเป็ด (หมู่ที่ ๕, ๖ ปัจจุบัน) จากหลักฐานที่เล่าต่อกันมา คือ เป็นคนดั้งเดิมมีนามสกุล ทองขวิด ชูเนตร พรหมมี พระแก้ว และเทพสุวรรณ
> บ้านควนหิน (หมู่ที่ ๒ ปัจจุบัน) จากหลักฐานบอกว่ามาจากตำบลละมอ อำเภอนาโยงและบางส่วนมาจากจังหวัดพัทลุง
> บ้านลำโท่ หรือบ้านลำพิกุล (หมู่ที่ ๔ ปัจจุบัน) นามสกุลดั้งเดิมที่ทราบมามี บุญสิทธิ์ ช่วยเรือง เทพสุวรรณ พรหมมี นามสกุลดังกล่าวจะย้ายถิ่นฐานมาจาก ตำบลเกาะเปียะ บ้านหนองเป็ด ตำบลนาชุมเห็ด

a1

          ตามหลักฐานของชุมชนทั้ง ๔ นี้ ปรากฏให้เป็นโบราณวัตถุ อยู่คือ นิสัยของคนไทยที่นับถือศาสนาพุทธอยู่ที่ไหนต้องหาแหล่งยึดเหนี่ยวทางใจ นั้นก็คือ วัด และสำนักสงฆ์ เพราะสมัยก่อนนั้น การศึกษาต้องเรียนในวัด ทั้ง ๔ ชุมชน มีวัดอยู่ทุกแห่ง โดยแต่ละแห่งนั้น วัดมีอายุไม่ต่ำกว่า ๑๐๐ ปี จากการสังเกตเห็นว่า จากการที่เล่าต่อกันมาพอมองออกว่า ตำบลนาชุมเห็ดเดิมมีอยู่ ๔ ชุมชน ในสมัยก่อน ๑๐๐ ปีทีผ่านมา ตำบลนาชุมเห็ด จากการที่สังเกตอีกว่าชุมชนที่ ๑ และ ๒ มาอยู่ก่อนชุมชนที่ ๓ และ ๔ ต่อไปได้ไปมาหาสู่กัน ระหว่างทางนั้นเอง เกิดชุมชนใหม่คือ บ้านไทรงาม และบ้านทอนพลา เพราะชุมชนนั้นได้เกิดโรงเรียนขึ้นมาตามชุมชนดังกล่าวข้างต้น ทุกชุมชน และเป็นที่น่าสังเกตอีกว่า ราษฎรบริเวณชุมชนบ้านหนองชุมแสง บ้านหนองเป็ด จะเป็นเครือญาติกันทั้งหมด และในเขตบ้านลำพิกุล ควนหิน ก็เป็นเครือญาติกันเช่นกัน และชุมชนที่เกิดหลังนั้นคือ ไทรงาม ส่วนมากจะเป็นเครือญาติกัน สำหรับบ้านทอนพลาก็เช่นเดียวกัน บ้านหนองเป็ดมีอยู่ ๒ ชุมชน ต่อมาได้มีการจัดตั้งหมู่บ้าน เริ่มเดิมทีตำบลนาชุมเห็ดมีอยู่ ๗ หมู่บ้าน หมู่ที่ ๑ บ้านไทรงาม หมู่ที่ ๒ บ้านควนหิน หมู่ที่ ๓ บ้านต้นปรง (หนองชุมแสง) หมู่ที่ ๔ บ้านลำพิกุล หมู่ที่ ๕ บ้านมาบเมา หมู่ที่ ๖ บ้านหนองเป็ด หมู่ที่ ๗ บ้านทอนพลา (คณะที่มี ๗ หมู่บ้าน ผู้เรียบเรียงก็ได้มารับราชการอยู่ในพื้นที่แล้ว) สอบถามราชการเก่า ๆ ที่มาปฏิบัติราชการอยู่ที่นี้ปรากฏว่าทุกคนไม่มีถิ่นฐานอยู่ในตำบลนาชุมเห็ดแม้แต่คนเดียว ส่วนมากมาจากจังหวัดพัทลุง และมาจากชุมชนต่าง ๆ ของอำเภอเมือง จังหวัดตรัง อย่างเช่น อาจารย์ติก แก้วพิทักษ์ มาจากย่านตาขาว, อาจารย์โลม พุฒนวล มาจากนาโยง, อาจารย์สุรินทร์ ล้วนเส้ง มาจากตำบลทับเที่ยง, อาจารย์จำเป็น ชูงาน มาจากตำบลลำภูรา, อาจารย์อินทร์ รักใหม่, อาจารย์เอี่ยม เรืองฤทธิ์, อาจารย์สมนึก หนูหมื่น, อาจารย์เจิม ทองขาว มาจากจังหวัดพัทลุง บุคคลที่กล่าวมาข้างต้นนี้ อายุ ๗๐- ๘๐ ปี บางท่านก็ได้เสียชีวิตไปแล้ว จากการสังเกตอีกอย่างหนึ่งคือ ราษฎรในเขตนี้ไม่นิยมเรียนหนังสือ เพราะความห่างไกลจากตัวเมือง และขณะนั้นทางเข้าออกมาตัวเมืองต้องเดินเท้า และใช้จักรยาน ประกอบกับพื้นนั้นมีการทำการเกษตรมากมาย ผู้เฒ่าผู้แก่ที่มีนามสกุลกล่าวข้างต้นมีพื้นที่ทำการเกษตรรายละไม่น้อยกว่า ๓๐๐ ไร่ ต่อนามสกุล จึงบอกได้ว่าการเรียนหนังสือนั้นต้องเสียค่าใช้จ่ายสูง มีที่ทำกินอยู่แล้วไม่ต้องไปเรียนหนังสือก็ได้เลยผู้ที่มีอายุตั้งแต่ ๗๐ ปี ขึ้นไปส่วนมากอ่านหนังสือไม่ออก เขียนหนังสือไม่ได้

          ต่อมาเมื่อปี ๒๕๒๘ ได้แยกหมู่บ้านอีก ๑ หมู่บ้านคือ บ้านลำขนุน เป็นหมู่ที่ ๘ แยกจากหมู่ที่ ๔ และในปี ๒๕๓๘ ได้แยกอีก ๑ หมู่บ้าน เป็นหมู่ที่ ๙ คือ บ้านโคกโดน แยกจากหมู่ที่ ๓ สำหรับการตั้งชื่อของหมู่หรือชุมชน จากการบอกเล่ากันมาจัดตั้งตามลักษณะที่พบเห็นในชุมชนนั้น เช่น บ้านไทรงามจะมีต้นไทรอยู่ในบ้านและขณะนี้ ต้นไทรต้นนี้ก็ยังมีอยู่ทุกปีของวันสงกรานต์จะมีการนิมนต์พระมาตักบาตร ที่ใต้ต้นไทรทุกปี บ้านควนหิน ก็เป็นพื้นที่ราบสูงหรือเรียกกันว่าควน ลักษณะเป็นหิน บ้านต้นปรงหรือหนองชุมแสง บริเวณนั้นมีแหล่งน้ำเนื้อที่ประมาณ ๓๐ ไร่ จะมีปลาชุกชุม คนใน คนในชุมชนตกเวลากลางคืนก็จะหาปลามาเป็นอาหารทำให้เกิดแสงไฟขึ้นมากมาย เลยชื่อว่า บ้านหนองชุมแสง บ้านลำโท่ (ลำพิกุล) เดิมนั้นมีคลองชื่อว่า คลองลำโท่หรือลำพิกุลปัจจุบัน มีต้นไม้เล็ก ๆ ขึ้นมากมาย เรียกว่า ต้นโท่ บริเวณลำคลอง และต่อมาเห็นว่าชื่อไม่สวยงามเปลี่ยนมาเป็นชื่อ บ้านลำพิกุล ชื่อบ้านอื่น ๆ ก็เช่นกัน แต่มีแปลกอยู่อย่างหนึ่ง ตำบลนาชุมเห็ดไม่มีชื่อหมู่บ้าน ทั้ง ๙ หมู่บ้าน และสภาพพื้นที่ก็เป็นที่ราบสูง พื้นที่นามีน้อย มีบ้างก็บริเวณระหว่างควน ราษฎรจะทำนาฤดูเดียวคือในช่วงฤดูฝน และหลังจากนั้นปล่อยให้เป็นพื้นที่ว่าง มีต้นชุมเห็ดเล็ก (พื้นที่สมุนไพร ใบใช้แกงได้) ขึ้นอยู่มากมายทั่วทุกหมู่บ้าน เลยเกิดภาพรวมขึ้นมาตั้งชื่อว่า ตำบลนาชุมเห็ด

หมายเหตุ : จากอดีตถึงปัจจุบันรู้แล้วว่าตำบลนาชุมเห็ดมีความเป็นมาอย่างไรและวันนี้คนตำบลนาชุมเห็ดรู้ถึงอดีตและทราบความเป็นอยู่ปัจจุบันจึงขอร่วมกันกำหนดอนาคต